Czynności notarialne wyjazdowe – kiedy i w jakich przypadkach są możliwe?

Czynności notarialne najczęściej kojarzą się z wizytą w kancelarii notarialnej, osobistym stawiennictwem stron oraz podpisaniem dokumentów w siedzibie kancelarii. W praktyce jednak prawo przewiduje możliwość dokonania niektórych czynności notarialnych poza kancelarią. Są to tzw. czynności notarialne wyjazdowe, które stanowią istotne ułatwienie dla osób niemogących stawić się osobiście u notariusza.

Rozwiązanie to ma szczególne znaczenie w sytuacjach życiowych, w których stan zdrowia, miejsce pobytu lub inne obiektywne okoliczności uniemożliwiają osobistą wizytę w kancelarii notarialnej. Warto wiedzieć, kiedy czynność wyjazdowa jest dopuszczalna, w jakich przypadkach znajduje zastosowanie oraz jakie warunki muszą zostać spełnione.

Należy podkreślić, że dokonanie czynności poza kancelarią musi gwarantować zachowanie powagi czynności notarialnej oraz poufności.

Na czym polegają czynności notarialne wyjazdowe?

Czynności notarialne wyjazdowe polegają na dokonaniu przez notariusza określonej czynności notarialnej poza siedzibą kancelarii, w miejscu wskazanym przez klienta. Może to być m.in. miejsce zamieszkania, szpital, dom opieki, hospicjum lub inna lokalizacja, w której przebywa osoba zainteresowana dokonaniem czynności.

Pod względem prawnym czynność wyjazdowa ma taką samą moc, skuteczność i ważność jak czynność dokonana w siedzibie kancelarii notarialnej. Czynność notarialna sporządzona poza siedzibą kancelarii nie różni się ani zakresem odpowiedzialności notariusza, ani skutkami prawnymi dla stron.

Kiedy możliwe jest dokonanie czynności notarialnej poza kancelarią?

Zgodnie z przepisami prawa o notariacie, notariusz może dokonać czynności notarialnej poza kancelarią, jeżeli przemawiają za tym szczególne okoliczności. W praktyce są to sytuacje, w których osobiste stawiennictwo w kancelarii jest utrudnione lub niemożliwe.

Do najczęstszych przypadków należą:

• poważny stan zdrowia,
• ograniczona mobilność,
• pobyt w szpitalu lub placówce opiekuńczej,
• podeszły wiek,
• nagłe zdarzenia losowe.

Każdorazowo to notariusz ocenia, czy dana sytuacja uzasadnia dokonanie czynności w trybie wyjazdowym, mając na uwadze bezpieczeństwo prawne stron oraz prawidłowy przebieg czynności.

Jakie czynności mogą być dokonane wyjazdowo?

W trybie wyjazdowym mogą zostać dokonane różne czynności notarialne, o ile pozwalają na to okoliczności faktyczne oraz stan osoby biorącej udział w czynności. Najczęściej są to:

• sporządzenie testamentu notarialnego,
• sporządzenie pełnomocnictwa,
• przyjęcie oświadczeń woli,
• sporządzenie umów (np. darowizny, dożywocia),
• poświadczenie podpisu lub odpisów dokumentów.

Szczególnie często czynności wyjazdowe dotyczą testamentów, kiedy kluczowe znaczenie ma szybkie i prawidłowe zabezpieczenie woli osoby znajdującej się w trudnej sytuacji zdrowotnej.

Czynności notarialne w szpitalu, domu opieki lub w miejscu zamieszkania

Jednym z najczęstszych powodów skorzystania z czynności wyjazdowych jest pobyt w szpitalu, domu pomocy społecznej lub innym ośrodku opiekuńczym. W takich przypadkach notariusz przyjeżdża do placówki i dokonuje czynności w obecności osoby zainteresowanej, po uprzednim upewnieniu się, że jej stan pozwala na świadome i swobodne złożenie oświadczenia woli.

Podobnie wygląda sytuacja w przypadku czynności dokonywanych w miejscu zamieszkania klienta. Rozwiązanie to bywa szczególnie pomocne dla osób starszych lub schorowanych.

O czym należy pamiętać przy czynnościach wyjazdowych?

Czynności notarialne wyjazdowe wymagają wcześniejszego uzgodnienia z kancelarią notarialną. Niezbędne jest:

• ustalenie rodzaju czynności,
• przygotowanie wymaganych dokumentów,
• określenie miejsca i terminu,
• poinformowanie notariusza o stanie zdrowia osoby, której czynność dotyczy.

Notariusz ma obowiązek upewnić się, że osoba biorąca udział w czynności:

• posiada zdolność do czynności prawnych,
• działa świadomie i dobrowolnie,
• rozumie treść i skutki prawne składanych oświadczeń.

Jeżeli którakolwiek z tych przesłanek nie zostanie spełniona, notariusz ma prawo odmówić dokonania czynności.

Koszty czynności notarialnych wyjazdowych

Czynności notarialne dokonywane poza kancelarią wiążą się z dodatkowymi kosztami, wynikającymi z konieczności dojazdu notariusza. Opłaty te są regulowane przepisami i obejmują m.in. zwrot kosztów dojazdu oraz dodatkowe wynagrodzenie za dokonanie czynności poza siedzibą kancelarii.

Szczegółowe informacje dotyczące kosztów zawsze warto uzyskać bezpośrednio w kancelarii notarialnej przed ustaleniem terminu czynności.

Dlaczego warto skorzystać z czynności notarialnych wyjazdowych?

Czynności notarialne wyjazdowe pozwalają na zachowanie pełnego bezpieczeństwa prawnego nawet w trudnych lub nagłych sytuacjach życiowych. Dają możliwość uregulowania ważnych spraw bez konieczności osobistej wizyty w kancelarii, jednocześnie zapewniając profesjonalny nadzór notariusza nad prawidłowym przebiegiem czynności.

Dla wielu osób jest to rozwiązanie, które pozwala zachować spokój, poczucie kontroli oraz pewność, że ich wola zostanie wyrażona i utrwalona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Szczegółowe informacje dotyczące warunków i kosztów czynności wyjazdowych można uzyskać w kancelarii notarialnej.

Kancelaria Notarialna w Sosnowcu

Notariusz Grzegorz Bańdo, Notariusz Jan Bańdo